Endemik Kelebeğimiz Saimbeyli Mavisi
Yazdır  Resim gizle  Yazıları büyüt  Yazıları küçült

Saimbeyli Mavisi (Polyommatus theresiae), benzeri diğer mavi kelebeklere hatta diğer mavi çokgözlülere göre çok daha iri yapılı olup kanat açıklığı yaklaşık 4 cm civarındadır. Gerek yaşam sahasının çok dar oluşu ve gerekse gözlenen birey sayısının çok az oluşu türün hala çok nadir ve Saimbeyli´ye endemik bir tür olduğunu kanıtlamaktadır.

 

Ön kanat altında disksel bölge üstü benekleri diğer mavi agrolara göre orta büyüklüktedir. Ön kanat altında disksel benek yukarıya hafif çıkıntılı, içi siyah ve ince üçgen görünümdedir. Arka kanat altında disksel benek silik, içi boş ve beyaz şeride bitişiktir. Arka kanat altı krem, bej renklidir. Kaidede mavi pullanma çok zayıftır. Orta dış bant benekleri çok zayıf ve eksiktir. Ön kenarda iki benek diğerlerine göre daha belirgindir. Beyaz agro şeridi dardır, yukarıda genişlememekte ve aşağıda kaideye fazla girmemektedir. Arka kanat kenar alt bandındaki desenler tam ancak siliktir.

 

Kanat üstü Poseydon mavisine (P. poseidon) çok benzemekte olup gök mavisine kaçan renktedir. Ancak Poseydona göre ön ve arka kanat üstü kenar bandında belirgin siyah pullanma mevcuttur. Ön ve arka kanat üstü iç kenar bandında daha geniş siyah pullanma ve genelde daha koyu renk hâkimdir. Yine türün kanat üstü Çokgözlü Büyük Bolkarmavisi´ni (P. cilicius) andırsa da hem dağılış alanlarının farklı oluşu hem de irilikleri nedeniyle tanı işlemi zor olmamaktadır. Saçaktan aşağıya doğru uzanan kısa siyah damarlara sahiptir. Kaideden iç kenara uzanan ve üstte çatallanan açık mavi damarlar göze çarpar. Saçakları beyaz tüylü ve gösterişlidir.

 

Saimbeyli Mavisi

Saimbeyli mavisi erkek birey mineral beslenmesinde... (Foto: Mehmet Çelik, Ağustos 2012)

 

Erkek bireylerin saat 10.00-14.00 arasında yol kenarındaki ıslak ve çamurlu alanlarda mineral aldıkları gözlenebilir. Erkek bireyler mineral alma davranışını kısa aralıklarla yere çok yakın uçarak yer değiştirmek suretiyle yapmaktadırlar. Mineral alma dışında, bazı bireylerin heyhülma (Lythrum salicaria), mavi hindiba (Cichorium intybus) ve yaban nanesi (Mentha sp.) çiçekleri üzerine kondukları ve dinlendikleri saptanmıştır. Gerek mineral alırken ve gerekse dinlenirken konduktan hemen sonra kanatlarını kapatmakta ve uçuncaya kadar açmamaktadırlar. Sahada diğer kelebeklerle rekabetçi bir davranış göstermemekte, yöreci ateş ve bakır kelebekleri (Lycaena sp.) tarafından rahatsız edildiklerinde ortamdan uzaklaşmaktadırlar.

 

Konukçu bitkilerinin geven türleri (Astragalus sp.) olduğu bildirilmektedir. Türün tanımını yapan araştırıcılar genellikle geniş çam ağaçları altındaki gevenler üzerinde yumurtlama gözlemlediklerini bildirmişlerdir (Schurian ve ark., 1992). Karaçetin ve Welch (2011) ve Hasselbarth ve ark. (1995)´na göre Saimbeyli Mavisi 1300-1750 m arasında iğne yapraklı çoğunlukla karaçam (Pinus nigra) ormanlarındaki açıklıklar ve yol kenarlarındaki nemli topraklarda mineral alırken görülmektedirler.

 

Saimbeyli Mavisi kanat üstü görünümü

 Saimbeyli mavisi erkek birey kanat üstü. (Foto: Mehmet Çelik, Ağustos 2012)

 

Bilgi Kaynakları:

 

[1] Cebeci ve ark. (2013), Adana’ya Endemik Çokgözlü Teresamavisi (Polyommatus (Agrodiaetus) theresiae) Kelebeği Üzerinde Gözlem Çalışmaları ve Türün Varlığının Yeniden Onaylanması. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi / The Black Sea Journal of Sciences 3(8):1-10, 2013